grundfos ups 15 50 handleiding

Een Grundfos UPS 15-50 circulatiepomp merk je direct aan het verschil in warmteverdeling in huis. Zodra je de pomp juist installeert en configureert, blijft het water in jouw verwarmingssysteem continu in beweging, wat koude zones in radiatoren tegengaat. Wie deze pomp wil aansluiten of vervangen, loopt vaak tegen praktische vragen aan: hoe sluit je aan zonder lekkage, wat betekenen de standen op de schakelaar, en wat doe je bij klapperende leidingen of een storing?

Specificaties en kenmerken

• Vermogen en stroomverbruik: De Grundfos UPS 15-50 heeft een maximaal opgenomen vermogen van 45 watt, instelbaar via de keuzeschakelaar met drie standen. Dit maakt het mogelijk het verbruik af te stemmen op de benodigde capaciteit van het verwarmingssysteem.
• Maximale opvoerhoogte: Deze pomp levert een maximale opvoerhoogte van 5 meter bij stand III, geschikt voor de meeste eengezinswoningen met meerdere radiatoren of vloerverwarmingsgroepen.
• Aansluitingen: De pomp heeft standaard 1 inch schroefdraadaansluitingen (R 25), compatibel met de meeste verwarmingsleidingen in Nederland. Gebruik altijd de bijgeleverde pakkingen om lekkage te voorkomen.
• Ingebouwde snelheidsregeling: Via de schakelaar bovenop kun je kiezen uit drie snelheden: I (laag), II (midden), en III (hoog). Stand I wordt vaak gebruikt voor vloerverwarming, terwijl stand III geschikt is voor systemen met veel radiatoren.
• Geluidsniveau: Dankzij de natloper-constructie (de motor en rotor draaien in het water) werkt de UPS 15-50 fluisterstil, doorgaans onder de 45 dB(A). Luidere bijgeluiden wijzen vaak op lucht in het systeem of een niet goed uitgelijnde montage.
• Beveiliging en foutcodes: De pomp heeft een thermische beveiliging die uitschakelt bij oververhitting. Bij oudere modellen krijg je geen display-foutcode, maar kun je oververhitting herkennen aan een plotselinge stilstand en een warme behuizing.

Aansluiten en instellen

1. Zet de CV-ketel uit en trek de stekker uit het stopcontact. Dit voorkomt kortsluiting en beschermt je tegen elektrische schokken bij het loskoppelen van de oude pomp.
2. Draai de afsluiters voor en na de pomp dicht. Zo voorkom je dat het hele systeem leegloopt bij het losmaken van de leidingen.
3. Plaats een opvangbak onder de pomp; er blijft altijd wat water achter in de leidingen. Gebruik een oude handdoek om spatwater op te vangen bij het losdraaien van de wartels.
4. Draai de wartelmoeren met een steeksleutel los en haal de oude pomp uit het systeem. Controleer of de aansluitvlakken schoon zijn en verwijder oude pakkingen, zodat de nieuwe pakkingen goed afdichten.
5. Plaats de nieuwe Grundfos UPS 15-50 met de pijl op de pomp in de stromingsrichting van het systeem. Let op dat de aansluitingen exact passen en draai de wartels handvast aan voor je ze definitief vastzet met de sleutel.
6. Sluit het elektrische aansluitsnoer aan via het klemmenblok aan de zijkant van de pomp: bruin op L, blauw op N, geel/groen op aarde. Controleer of de kabel en stekker in goede staat zijn, beschadigde kabels direct vervangen.
7. Open de afsluiters langzaam, vul het systeem bij via het vulpunt tot de juiste druk (meestal 1,5 bar), en ontlucht het systeem via de ontluchtingsnippel op de radiatoren én het kleine schroefje op de pomp zelf. Lucht in de pomp veroorzaakt geborrel en beperkt de circulatie.
8. Steek de stekker in het stopcontact en zet de ketel aan. Test de werking door de pomp op stand II te zetten en voel na enkele minuten of het retourwater warmer wordt. Controleer op lekkages bij alle aansluitingen.
9. Stel de gewenste pompsnelheid in: stand I voor kleine systemen of vloerverwarming, stand II voor standaard radiatoren, stand III bij veel radiatoren of lang leidingwerk. Te hoog kan onnodig energie verbruiken en stromingsgeluid geven.

>

Dagelijks gebruik

Op koude dagen draait de Grundfos UPS 15-50 vrijwel continu, vooral als je thermostaat meerdere verwarmingsgroepen aanstuurt. In een klassiek radiatorsysteem merk je snel als de pomp te laag staat: de radiatoren aan het einde van het traject blijven lauw. Zet in dat geval de schakelaar een stand hoger totdat alle radiatoren gelijkmatig warm worden. In de praktijk schakelen veel gebruikers in de herfst over van stand I naar II zodra het huis minder snel warm wordt.

Bij vloerverwarming is een te hoge snelheid vaak juist ongewenst. De vloer voelt dan ongelijkmatig warm aan of de ketel schakelt te snel uit. Stand I of II volstaat meestal, zodat het water geleidelijk door de slangen stroomt. Controleer maandelijks of de vloerverwarmingsverdeler goed werkt door de aanvoer en retourleidingen te voelen: het temperatuurverschil hoort 5 tot 10 graden te zijn.

Stilstaand water in een ongebruikte verwarmingsgroep kan luchtbellen veroorzaken. Draai in de zomermaanden de pompschakelaar minstens één keer per maand even aan. Zo voorkom je dat de rotor vast komt te zitten door kalk- of vuilafzetting. Merkt je bij het inschakelen een brom- of zoemend geluid, draai dan het ontluchtingsschroefje op de pompkop een halve slag los tot er water uit komt en sluit het weer. Dit verwijdert lucht die zich heeft opgehoopt.

Gebruikers met een slimme thermostaat of domotica schakelen de pomp soms via een relais of tijdklok. Dit bespaart stroom, maar let er op dat de pomp niet te lang stilstaat. Grundfos adviseert minimaal 10 minuten per 24 uur te laten draaien, ook in de zomer. Zo blijft het aslager gesmeerd en voorkom je startproblemen in het stookseizoen.

Problemen oplossen

1. Pomp bromt, maar pompt niet rond: Het geluid duidt op een geblokkeerde rotor, meestal door vuil of kalkaanslag na lang stilstand. Schakel de pomp uit, verwijder het centrale schroefje op de pompas met een platte schroevendraaier, en beweeg de as voorzichtig rond tot deze loskomt. Zet de pomp weer aan en controleer de doorstroming.

2. Lekkage bij de aansluitingen: Water rondom de wartels wijst op versleten of verkeerd geplaatste pakkingen. Draai de wartelmoeren los, controleer de pakkingen en vervang ze indien ze uitgedroogd of beschadigd zijn. Smeer de pakkingen licht in met sanitairvet voor een betere afdichting, draai de wartels daarna stevig aan.

3. Pomp wordt heet en schakelt uit: Oververhitting ontstaat door lucht in het systeem of een defecte thermostaat. Ontlucht zowel de pomp als de radiatoren en controleer de aansturing vanuit de ketel. Komt het probleem terug zonder duidelijke oorzaak, dan kan de thermische beveiliging intern defect zijn en moet de pomp worden vervangen.

4. Onregelmatig geluid (“kloppen” of “tikken”): Dit wijst vaak op te hoge snelheid of luchtbellen in de leidingen. Zet de pomp een stand lager en ontlucht het hele systeem opnieuw. Harde tikken kunnen ook duiden op loszittende leidingen; klem leidingen vast met beugels om resonantie te voorkomen.

Veelgestelde vragen

Hoe stel ik de juiste snelheid in op de Grundfos UPS 15-50?

Gebruik de schakelaar bovenop de pomp: stand I (laag) voor kleine systemen, II (middel) voor standaard huishoudens, III (hoog) bij grote huizen of veel radiatoren. Verhoog de stand als de radiatoren ver weg koud blijven, maar voorkom onnodig hoge snelheid voor minder geluid en lager stroomverbruik.

Wat moet ik doen als de pomp niet start na de zomer?

De rotor kan vastzitten door vuil of kalkaanslag. Verwijder het centrale schroefje en draai de as voorzichtig los met een kleine schroevendraaier. Zet de pomp weer aan; draait hij nog niet, dan is mogelijk de motor defect.

Kan de Grundfos UPS 15-50 worden gebruikt voor vloerverwarming?

Ja, deze pomp is geschikt voor zowel radiatoren als vloerverwarming. Gebruik bij vloerverwarming doorgaans stand I of II om een gelijkmatige warmteverdeling te krijgen en snelle slijtage te voorkomen.

Hoe ontlucht ik de pomp?

Draai het kleine schroefje op de voorkant van de pomp voorzichtig los tot er water uit komt. Sluit het schroefje zodra er geen lucht meer ontsnapt. Ontlucht daarnaast het hele systeem via de radiatoren voor het beste resultaat.

Wat betekent het als de pomp bromt maar geen water verplaatst?

Dit wijst meestal op een geblokkeerde rotor door vuil of lucht. Zet de pomp uit, open het centrale schroefje, en beweeg de as met een schroevendraaier. Herhaal het ontluchten en controleer of de circulatie weer op gang komt.

Monteer de UPS 15-50 altijd met de as horizontaal voor een stillere werking en langere levensduur.